Opieka naprzemienna i piecza współdzielona – aktualne regulacje i planowane zmiany

Opieka naprzemienna i piecza współdzielona – aktualne regulacje i planowane zmiany
Opieka naprzemienna nie jest obecnie wprost zdefiniowana w Kodeksie rodzinnym i opiekuńczym. Istnieją jednak przepisy oraz utrwalone orzecznictwo, które pozwalają sądowi określić sposób wykonywania pieczy nad dzieckiem w taki sposób, aby mogło przebywać u każdego z rodziców w równych, powtarzalnych okresach czasu.
Kiedy sąd może orzec opiekę naprzemienną?
Sąd może orzec opiekę naprzemienną, jeżeli:
• jest ona zgodna z dobrem dziecka,
• oboje rodzice są zdolni do prawidłowego wykonywania władzy rodzicielskiej,
• potrafią współpracować w sprawach dziecka,
• warunki mieszkaniowe i organizacyjne obojga rodziców umożliwiają taki model opieki.
W praktyce opieka naprzemienna najczęściej polega na tygodniowej lub dwutygodniowej rotacji miejsca pobytu dziecka pomiędzy domami obojga rodziców. W orzecznictwie podkreśla się, że wymaga ona rzeczywistej współpracy rodziców oraz spójnego podejścia wychowawczego.
Planowane uregulowanie pieczy współdzielonej
Obecnie toczą się prace nad nowelizacją Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego oraz niektórych innych ustaw (projekt nr UD349). Ich celem jest wprowadzenie do polskiego prawa rodzinnego pojęcia „piecza współdzielona”.
Zgodnie z założeniami projektu Ministerstwa Sprawiedliwości:
• termin „opieka naprzemienna” ma zostać zastąpiony definicją „piecza współdzielona” wpisaną wprost do Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego,
• piecza współdzielona ma stać się jedną z jasno określonych form sprawowania opieki nad dzieckiem po rozwodzie, separacji lub rozstaniu rodziców,
• w modelu pieczy współdzielonej władza rodzicielska przysługuje obojgu rodzicom, a bieżąca piecza nad dzieckiem sprawowana jest naprzemiennie przez każdego z nich.
Piecza współdzielona a dobro dziecka
Warto podkreślić, że projektowane przepisy nie wprowadzają automatycznego stosowania pieczy współdzielonej w każdej sprawie. Każdorazowo jej zastosowanie ma być oceniane indywidualnie, przede wszystkim z uwzględnieniem dobra dziecka, jego wieku, potrzeb, relacji z rodzicami oraz realnej zdolności rodziców do współpracy.
Wsparcie prawne Kancelarii
Sprawy dotyczące opieki naprzemiennej, pieczy współdzielonej oraz wykonywania władzy rodzicielskiej wymagają każdorazowo indywidualnej analizy sytuacji rodzinnej.
Kancelaria zajmuje się sprawami z zakresu prawa rodzinnego, w tym ustalaniem kontaktów z dzieckiem, opieki naprzemiennej oraz wykonywania władzy rodzicielskiej. Udzielamy wsparcia na etapie przedsądowym, pomagamy w opracowywaniu porozumień między rodzicami, a w razie potrzeby zapewniamy również reprezentację w postępowaniu sądowym.